logo
logo
Informacje Og贸lne » charakterystyka
POWIAT PYRZYCKI



Obszar Powiatu Pyrzyckiego zajmuje po艂udniowo-zachodni膮 cz臋艣膰 Wojew贸dztwa Zachodniopomorskiego. W sk艂ad Powiatu Pyrzyckiego wchodzi 6 gmin: Bielice, Kozielice, Lipiany, Przelewice, Pyrzyce i Warnice. Zajmuj膮 one 艂膮cznie 726 km2 zamieszkuje tu 41 238 mieszka艅c贸w, g艂贸wnie na wsi. W powiecie s膮 tylko dwa miasta: Pyrzyce - stolica powiatu oraz Lipiany.
Pod wzgl臋dem przyrodniczym jest to teren niezwykle ciekawy, o zr贸偶nicowanej budowie geologicznej i rze藕bie powierzchni, a w zwi膮zku z tym zr贸偶nicowanym wyst臋powaniu w贸d powierzchniowych i gruntowych oraz gleb i zespo艂贸w ro艣linnych. Charakterystyczn膮 cech膮 Powiatu Pyrzyckiego jest du偶e bogactwo typ贸w krajobrazu. Obejmuje on okolice jeziora Miedwie, rzeki P艂oni i jeziora P艂o艅 oraz Pojezierza Barlineckiego pomi臋dzy Tetyniem, a Jesionowem. Przez powiat przebiega 15 po艂udnik d艂ugo艣ci geograficznej wschodniej. Po艂udnik ten s艂u偶y za podstaw臋 do obliczania czasu strefy 艣rodkowoeuropejskiej. Przez po艂udniowe kra艅ce powiatu przebiega 53 r贸wnole偶nik szeroko艣ci geograficznej p贸艂nocnej.
Najwi臋ksz膮 rzek膮 powiatu jest rzeka P艂onia przep艂ywaj膮ca jeziora P艂o艅 i Miedwie. Rze藕ba powierzchni rozwin臋艂a si臋 w granicach 96 m, taka jest bowiem r贸偶nica wysoko艣ci mi臋dzy najni偶ej po艂o偶onymi terenami wok贸艂 jeziora Miedwie, wyniesionego 14 m n.p.m., a najwy偶szymi pag贸rkami morenowymi w okolicy Krzemlina i Jesionowa dochodz膮cymi do 110 m wysoko艣ci n.p.m. Wyst臋puje tu g臋sta sie膰 rzek i strumieni, liczne jeziora oraz tereny podmok艂e i torfowiska. Obszar powiatu odwadniaj膮 dwie wi臋ksze rzeki uchodz膮ce do Odry: rzeka P艂o艅 i rzeka My艣la.
Wyst臋puj膮ce na Ziemi Pyrzyckiej jeziora nale偶膮 do jezior polodowcowych, g艂贸wnie rynnowych. Charakteryzuj膮 si臋 one w膮skim, wyd艂u偶onym kszta艂tem i zwykle uk艂adaj膮 si臋 w ci膮gi poprzedzielane progami i p艂yciznami. Obok jezior rynnowych bardzo licznie spotykane s膮 drobne jeziorka o owalnych kszta艂tach zwane "oczkami".
Najwi臋kszym jeziorem jest Miedwie (36,8 km2), pi膮te co do wielko艣ci jezioro w Polsce. Dno jeziora si臋ga 28 m poni偶ej poziomu morza w zwi膮zku z tym jest kryptodepresj膮. Du偶a g艂臋boko艣膰 sprawia, 偶e 偶yj膮 tu ciekawe gatunki ryb, jak sieja miedwie艅ska i gatunki rzadkich raczk贸w spotykanych jedynie w odleg艂ych wodach skandynawskich i jeziorach alpejskich. Charakterystyczn膮 cech膮 jest pas p艂ycizny przybrze偶nej osi膮gaj膮cy miejscami szeroko艣膰 kilkudziesi臋ciu metr贸w, co w po艂膮czeniu z zawsze wiej膮cymi tu wiatrami stanowi idealne warunki do uprawiania windsurfingu.
Drugim, co do wielko艣ci w powiecie jest jezioro P艂o艅, zajmuj膮ce p艂askie obni偶enie na dnie Niziny Pyrzyckiej o g艂臋boko艣ci ok. 4 m. Jezioro ma r贸wnie偶 kszta艂t rynny o d艂ugo艣ci oko艂o 7 km i szeroko艣ci 1,5 km. Podobnym jeziorem jest B臋dgoszcz. Linia brzegowa jest tu dobrze rozwini臋ta, a powierzchnia wody urozmaicona drobnymi wyspami.
Ciekawy kompleks jeziorny stanowi膮 jeziora: Ch艂op, B臋dzin i W膮d贸艂 w okolicy Lipian. S膮 to jeziora rynnowe moreny czo艂owej. Linia brzegowa jest silnie rozwini臋ta, zarysowuj膮ca szereg p贸艂wysp贸w i wysp, a zbiorniki wodne posiadaj膮 liczne przew臋偶enia, p艂ycizny i progi. Maj膮 stosunkowo du偶e g艂臋boko艣ci i czyste wody ch臋tnie odwiedzane przez w臋dkarzy.
Ziemia Pyrzycka znana jest z 偶yznych i bogatych w pr贸chnic臋 gleb. Podstawowym typem gleb dla powiatu pyrzyckiego s膮 gleby brunatne. Zajmuj膮 one niemal ca艂y obszar moreny dennej otaczaj膮cej obni偶enie Niziny Pyrzyckiej. Gleby brunatne prawie w ca艂o艣ci zaj臋te s膮 pod upraw臋 polow膮. Warto艣膰 bonitacyjna gleb brunatnych osi膮ga od II do IV klasy. S膮 to przewa偶nie gleby pszenno-buraczane i 偶ytnio-ziemniaczane. Z obszarem zastoiska pyrzyckiego zwi膮zane jest wyst臋powanie czarnych ziem pyrzyckich, naj偶y藕niejszych gleb na Pomorzu Zachodnim. Zaliczane od I do III klasy bonitacyjnej. S膮 to gleby pszenno-buraczane o dobrej strukturze i 偶yzno艣ci.
Powiat Pyrzycki nale偶y do najmniej zalesionych w Wojew贸dztwie Zachodniopomorskim. Wszystkie dost臋pne dla rolnictwa powierzchnie zaj臋te zosta艂y pod uprawy. Niewiele jest wi臋c miejsca dla dziko rosn膮cych ro艣lin. Wi臋ksze kompleksy le艣ne wyst臋puj膮 w okolicy Lipian, Trzeborza, Swochowa, a ponadto dzika ro艣linno艣膰 i zalesienia wyst臋puj膮 w dolinach rzecznych i wok贸艂 jezior, na skarpach i stokach wzg贸rz. Ro艣linom rodzimym towarzysz膮 bardzo liczne gatunki drzew i krzew贸w obcego pochodzenia, hodowane obficie w licznych parkach zak艂adanych wok贸艂 pa艂ac贸w.
Najokazalszy i najcenniejszy jest 30 hektarowy Ogr贸d Dendrologiczny w Przelewicach z zespo艂em pa艂acowo-flolwarcznym. Jedyny w wojew贸dztwie i jeden z nielicznych w kraju.
W wielu innych miejscowo艣ciach znajduj膮 si臋 mniejsze lecz ciekawe parki, kt贸re warto odwiedzi膰 oraz szlaki turystyczne prowadz膮ce przez lasy i wok贸艂 jezior. Do ciekawostek nale偶y r贸wnie偶 zaliczy膰 rezerwaty ro艣linno艣ci: Brodog贸ry, Jezioro Jasne, Stary Przylep.
Ziemia Pyrzycka to teren bardzo starego osadnictwa. Wykopaliska przeprowadzone w wielu miejscach wskazuj膮, i偶 od tysi臋cy lat uprawiano jej 偶yzn膮 ziemi臋. Oko艂o 12 tysi臋cy lat przed nasz膮 er膮 przyby艂 tutaj pierwszy cz艂owiek. Trzyna艣cie wiek贸w przed nasz膮 er膮 pojawi艂y si臋 tych obszarach ludy kultury 艂u偶yckiej, uznawane przez nauk臋 za ludno艣膰 pras艂owia艅sk膮.
Pierwsz膮 wzmiank臋 o Pyrzyczanach znajdujemy u kronikarza zwanego Geografem Bawarskim. W IX wieku wymienia on nazw臋 szczepu Prissini. W dobie wczesnohistorycznej plemi臋 Pyrzyczan zamieszkiwa艂o ziemie, kt贸re ju偶 w X wieku zosta艂y w艂膮czone do tworzonego przez Mieszka, pa艅stwa polskiego. Boles艂aw Krzywousty w pocz膮tkach XII wieku umocni艂 polskie panowanie na podbitych ziemiach a偶 po Odr臋 i Ba艂tyk. Z jego inicjatywy przeprowadzono chrystianizacj臋 Pomorza Zachodniego. W 1124 roku misja 艣w. Ottona dotar艂a do Pyrzyc, gdzie wzniesiono trzy chrzcielnice w pobli偶u 藕r贸de艂ka, z kt贸rego czerpano wod臋 podczas chrztu. Na pami膮tk臋 tego wydarzenia w 1824 roku zbudowano "Studzienk臋" wed艂ug projektu Karola Schinkela, wzorowan膮 na baptysterium Konstantyna Wielkiego w Rzymie. "Studzienka" kilkakrotnie przebudowywana przetrwa艂a do dzi艣 i stanowi ciekawy obiekt historyczny.
Drugim miastem w Powiecie Pyrzyckim pami臋taj膮cym czasy 艣redniowiecza s膮 Lipiany. To bardzo stare osiedle, po艂o偶one na przesmyku pomi臋dzy dwoma jeziorami po艂膮czonymi strug膮. Wody otaczaj膮 miasto z trzech stron, doj艣cie jest tylko od strony zachodniej.
W艣r贸d zabytk贸w Powiatu Pyrzyckiego wiele jest przyk艂ad贸w architektury sakralnej. W ka偶dej prawie miejscowo艣ci znale藕膰 mo偶na zabytkowy ko艣ci贸艂. S膮 to najcz臋艣ciej budowle wzniesione z granitowych cios贸w w stylu gotyckim. Do wartych obejrzenia nale偶膮 ko艣cio艂y w Mechowie, Letninie, Barnimiu, 呕abowie. Najcenniejszym jednak obiektem tego typu jest ko艣ci贸艂 parafialny w Brzesku.
Powiat pyrzycki posiada najkorzystniejsze naturalne warunki do produkcji rolniczej w艣r贸d powiat贸w wojew贸dztwa zachodniopomorskiego. Wyr贸偶niaj膮ce si臋 pod ka偶dym wzgl臋dem w odniesieniu do wszystkich czynnik贸w kszta艂tuj膮cych 艣rodowisko agroprzyrodnicze. W por贸wnaniu do pozosta艂ych krain klimatycznych istnieje tu ma艂e potencjalne zagro偶enie dla ro艣lin uprawnych w okresie wegetacji. Wska藕nik jako艣ci u偶ytk贸w rolnych jest zdecydowanie najwy偶szy w por贸wnaniu do ka偶dego z pozosta艂ych powiat贸w wojew贸dztwa zachodniopomorskiego. Opr贸cz bardzo dobrych warunk贸w glebowych wszystkie pozosta艂e czynniki 艣rodowiska agroprzyrodniczego obszaru powiatu: agrokimat, rze藕ba terenu, stosunki wodne gleb, stanowi膮 bardzo wysok膮 warto艣膰 produkcyjno-rolnicz膮 i rzadko wyst臋puj膮ca w pozosta艂ych regionach kraju. Powierzchnia u偶ytk贸w rolnych zajmuje 79,1 %. Bardzo wysoki udzia艂 u偶ytk贸w rolnych, najwy偶szy w 艣r贸d powiat贸w wojew贸dztwa przy najni偶szym udziale las贸w i teren贸w le艣nych oraz por贸wnywalnym udziale pozosta艂ych grunt贸w, u偶ytkowanie grunt贸w w powiecie sprawia, 偶e ma on charakter wybitnie rolniczy.
Potencja艂 przetw贸rczy przemys艂u rolno-spo偶ywczego w powiecie pyrzyckim w odniesieniu do podstawowych bran偶, odbiega jednak od rangi naturalnych bardzo korzystnych warunk贸w agroprzyrodniczych. Charakteryzuje si臋 wysokimi rezerwami zar贸wno po stronie produkcji i sprzeda偶y surowc贸w, jak te偶 potencja艂u jego zagospodarowania. Przemys艂 rolno-spo偶ywczy, poza bran偶膮 mleczarsk膮 i przetw贸rstwa owocowo-warzywnego jest s艂abo rozwini臋ty. Wyst臋puj膮ce pozosta艂e bran偶e przetw贸rstwa rolno-spo偶ywczego spo艣r贸d, kt贸rych nieliczne zajmuj膮 si臋 bezpo艣rednim przetwarzaniem surowc贸w rolnych, praktycznie ca艂膮 produkcj臋 przeznaczaj膮 na zaopatrzenie rynku lokalnego. Stanowi to znakomit膮 okazj臋 do wkroczenia na teren powiatu z inwestycjami w tym zakresie.
Szkolnictwo ponadgimnazjalne prowadzone przez powiat reprezentuj膮 dwa zespo艂y szk贸艂 publicznych, w kt贸rych nauk臋 pobiera ok. 1400 uczni贸w: Zesp贸艂 Szk贸艂 w Pyrzycach i Zesp贸艂 Szk贸艂 Rolnicze Centrum Kszta艂cenia Ustawicznego.
Ju偶 w roku 1997 by艂y Burmistrz Miasta i Gminy w Pyrzycach wyst膮pi艂 z wnioskiem do w艂adz Akademii Rolniczej w Szczecinie z inicjatyw膮 powo艂ania na bazie Zespo艂u Szk贸艂 RCKU w Pyrzycach o艣rodka zamiejscowego Akademii Rolniczej. Kilkakrotne spotkania w Szczecinie i w Pyrzycach doprowadzi艂y do uruchomienia, 1 pa藕dziernika 1998 r. Terenowego Obiektu Dydaktycznego Wydzia艂u Rolnego. Kszta艂cenie rozpocz臋li studenci wywodz膮cych si臋 g艂贸wnie z rejonu Pyrzyc. Ju偶 w czasie pierwszego roku akademickiego ze wzgl臋du na du偶e zainteresowanie studiami w Pyrzycach. Dlatego podj臋to dzia艂ania w celu rozszerzenia kszta艂cenia na Wydziale Ekonomicznym. R贸wnie偶 w tym przypadku w艂adze uczelni pozytywnie ustosunkowa艂y si臋 do tej inicjatywy. Obecnie na dw贸ch wydzia艂ach studiuje ponad 240 os贸b.
Na terenie powiatu podtrzymywana jest kultura ludowa. Istnieje wiele ludowych zespo艂贸w artystycznych. U艣wietniaj膮 one swoimi wyst臋pami imprezy kulturalne organizowane w powiecie i poza nim. Bior膮 udzia艂 w przegl膮dach i konkursach r贸wnie偶 o zasi臋gu mi臋dzynarodowym.
Powiat Pyrzycki ze wzgl臋du na du偶e zmiany zwi膮zane restrukturyzacj膮 rolnictwa i likwidacj膮 PGR-贸w, kt贸rych by艂o tu wiele posiada szereg grunt贸w i dzia艂ek nadaj膮cych si臋 do wykorzystania i nowych inwestycji.
G艂贸wnym walorem powiatu jest jego po艂o偶enie wzd艂u偶 mi臋dzynarodowego szlaku komunikacyjnego, blisko艣膰 przej艣膰 granicznych do Niemiec i Skandynawii, dost臋p do infrastruktury wielkiego miasta Szczecina, odleg艂ego od stolicy powiatu zaledwie 44 km. Dobrze rozwini臋ta sie膰 dr贸g stwarza dogodne po艂膮czenia komunikacyjne w obr臋bie powiatu. Mi臋dzynarodowa trasa Nr 3 przebiegaj膮ca przez powiat oraz planowana autostrada A-3, z w臋z艂em na wysoko艣ci Pyrzyc umo偶liwiaj膮 艂atw膮 komunikacj臋 z wi臋kszymi miastami: Szczecin, Pozna艅, Berlin. Najbli偶sze przej艣cie na granicy Polsko-Niemieckiej znajduje si臋 w odleg艂o艣ci 60 km od Pyrzyc, a ze 艢winouj艣cia odleg艂ego o 120 km jest po艂膮czenie promowe z krajami Skandynawskimi.
Tereny oferowane pod inwestycje s膮 w wi臋kszo艣ci uzbrojone w sie膰 wodoci膮gow膮, kanalizacyjn膮, elektryczn膮 i drogi dojazdowe. Istnieje mo偶liwo艣膰 uzyskania dogodnych ulg inwestycyjnych i zwolnie艅 od podatk贸w. Najch臋tniej widziani s膮 inwestorzy z dziedziny przetw贸rstwa rolno-spo偶ywczego oraz turystyki i wypoczynku, ze wskazaniem na wypoczynek w oparciu o tereny wiejskie. Istniej膮 tu szerokie mo偶liwo艣ci rozwoju agroturystyki.


Autor : 
Opublikowa艂(a) : 
Data wprowadzenia : 2004-06-07 15:34:51
Data ostatniej modyfikacji : 2011-07-22 10:55:54
Liczba wy艣wietle艅 : 2317

Redaktor  Data modyfikacji 
 22.07.2011 09:54poka偶 t膮 wersj臋
 07.06.2004 14:34poka偶 t膮 wersj臋



licznik odwiedzin: 11816659